Beste lezers, na al het verkiezingsjolijt wordt het tijd voor een terugblik. Voor al diegenen die zich afvroegen wat de uitkomst was van mijn verkiezingsdroom: lees onze krant en u weet inmiddels dat de scherprechter zijn kettingzaag niet gestart heeft. Er zal wat gesnoeid worden, maar de boom waarin ons vorige college zich verschanst blijft fier overeind. Maar ik wil vandaag nog verder met u teruggaan. Ver voorbij mijn geboortejaar, ver voorbij wereldoorlogen en crisistijd om uiteindelijk uit te komen in het jaar 1899. Oirschot, Best en Oisterwijk waren nog gezapige kerkdorpen die tientallen arbeiders leverden voor de bloeiende textielindustrie in Tilburg. Leeuweriken verschenen elk voorjaar op elke akker, duizenden orchideeën bloeiden in de hooilanden van Rosep, Reusel en Beerze. Maar in de steden was het armoe troef: stinkende krotten en open riolen zorgden voor een buitengewoon onaangenaam leefklimaat. Het was dan ook niet verwonderlijk dat schoolmeesters en professoren opriepen om in de schaarse vrije tijd naar buiten te gaan en natuursport te bedrijven.

Voor ons, 21e -eeuwse Brabanders, een wat vreemde kreet. Natuursport staat gelijk aan joggen, nordic walking of mountain biking. Maar in 1899 waren deze termen volledig onbekend. Natuursport was niets anders dan weg van stad of dorp en natuurstudie bedrijven. Zoeken naar vreemde planten, nesten van grutto’s (dat was toen nog toegestaan) of een ontmoeting met een heikikker. Om enigszins de weg te vinden in deze totaal onbekende wereld verschenen niet veel later de bekende Verkade albums van Heimans en Thijsse. Voor de generatie van mijn grootouders en ouders een bekend begrip en tegenwoordig geliefde verzamelobjecten.

Dat de oproep om natuursport te bedrijven aansloeg zien we nog steeds om ons heen. Iedereen kent de Vereniging Natuurmonumenten of leest de aankondigingen voor wandelingen, lezingen en cursussen van lokale IVN afdelingen. Beide zijn geworteld in de alleroudste natuurvereniging van Nederland: de Nederlandse Natuurhistorische Vereniging (tegenwoordig Natuurvereniging KNNV). Het was in december 1901 dat vier lokale “natuursport” verenigingen de handen ineen sloegen en deze vereniging oprichten. 125 jaar later bestaat deze club nog steeds met in onze directe omgeving o.a. de zeer actieve afdeling Tilburg.

Natuursport is nog steeds een actueel tijd verdrijf. Spelregels zijn er niet behalve de bekende maar helaas vaak genegeerde gedragsregels in de natuur. Niets verontrusten, beschadigen of meenemen. En het leuke dat is dat zelfs een boekenkast of een grote collectie apps uiteraard toegestaan zijn maar feitelijk niet eens nodig. Luisteren, kijken of ruiken, met elk zintuig is natuursport te bedrijven. Niet voor niets dat ik als bioloog met een kop vol kennis vaak aan mensen vraag om gewoon eens stil te staan, de alsmaar doorratelende monoloog tegen een mede wandelaar te stoppen en de “oortjes” eens af te doen. Zeker nu in het voorjaar is natuursport bedrijven een groot feest. Ruik het ontluikende groen, luister naar de tjiftjaf en kijk eens naar het letterlijk oogverblindende geel van het speenkruid. Nog beter, neem een zitlap mee en blijf minstens vijf minuten zitten.

Ik wens u een fantastische natuursport ervaring.